Middelbaar

Ik ben van middelbare leeftijd. Vanmorgen toen ik opstond besefte ik me dat nog niet, maar gezeten achter mijn ochtendkranten kwam het bericht als een mokerslag: ik, Henry de L’Ecluse, ben ongemerkt toegetreden tot de rangen van de ‘middelbaren’. Althans, dat is de mening van Fleur Besters (1977), sinds 2001 politieredacteur van het Eindhovens Dagblad.
Mijn eerste reactie was er eentje van verbazing. In de trant van ‘dat meiske..’ en ‘ach gossie’, maar nadat ik haar leeftijd en staat van dienst er bij had gezocht, veranderde mijn gevoel in verontwaardiging. Edoch ook ik kan me vergissen, dus toch het woordenboek er maar even op nageslagen (dat exemplaar in boekvorm, je weet maar nooit met die online encyclopies) om er zeker van te zijn dat de definitie die ik in mijn hoofd heb de juiste is. En ziet, volgens het woordenboek is ‘middelbare leeftijd’ rond de vijftig jaar! En ook al ben ik al aardig op weg, zo oud ben ik toch nog lang niet.

Maar wat schreef Besters dan? En hier wordt het spannend, want waarschijnlijk gaat Besters aanvoeren dat zij de koppen niet schrijft… Boven het artikel ‘Kinderlokker sloeg al 20 keer toe’, staat de gewraakte subkop ‘man van middelbare leeftijd is actief in groot deel van de regio’.

Op zich is er helemaal niets aan te merken op het hele artikel, en ik vind het meer
dan triest dat deze smeerlap nog steeds niet gepakt is. Maar ik begin heftig te protesteren als Besters even verderop de vermoedelijke leeftijd van de verdachte schetst. De tweede alinea begint namelijk met: ‘De 35- tot 40-jarige man…’. En daar ik inmiddels boven de veertig ben, niet al te ver maar toch al een paar jaar, ben ik dus in de ogen van Besters ‘middelbaar’.

Opvallend is echter wel dat ook Besters zèlf de middelbare leeftijd met rasse schreden nadert, want een snelle rekensom leert dat zij zelf inmiddels ook al zo’n 32lentes telt. En daarmee zit ze dichter bij haar eigen definitie van middelbaar dan ik bij die van het woordenboek. Tja, het kan zomaar verkeren, al denk ik niet dat Besters zichzelf ziet als ‘bijna middelbaar’.

Ik heb de afgelopen maanden het geluk en het voorrecht gehad samen te mogen werken met een aantal mensen die het begin van de werkelijke ‘middelbare leeftijd’ al hebben overschreden, en uit hun monden hoorde ik de verhalen die ik al zo goed kende uit mijn eigen vriendenkring. Als je eenmaal ‘van zekere leeftijd’ bent, tel je in de maatschappij niet of nauwelijks meer mee. Ja, je mag gewoon belasting blijven betalen, want voor de belastingdienst is een ieder gelijk aangeschoten wild. Maar de ware afschrijving vindt plaats door de werkgevers, gewoon om op alles en nog wat af te schrijven, want zij selecteren wel degelijk op leeftijd. Als je niet meer absoluut piep van lijf en leden bent, je hebt er al een tonnetje of wat opzitten zeg maar, dan ben je uitgerangeerd, waardeloos en niet eens de courtesy van een gesprek meer waard. En daar wil ik nu eens, mede namens alle getroffenen, hartgrondig tegen protesteren!

Want let wel, werkgevers van Nederland, mensen van boven de 35 (om Besters’ definitie van middelbaar maar eens aan te houden) zijn alles behalve versleten en bejaard. De kans is zelfs groot dat ze u nog een poepie kunnen laten ruiken als het aankomt op levenservaring en kennis! Ja, ze zijn een paar centen duurder, maar dan heb je ook wat. Zij weten nog wat het is om loyaal te zijn aan een werkgever. Zij zijn niet na een jaartje alweer uitgekeken op hun zoveelste baantje. Zij hebben nog enigszins degelijk onderwijs gehad en weten gewoon nog uit hun hoofd dat Deventer niet bepaald naast Maastricht ligt! Maar als ze van geen enkele werkgever meer een kans krijgen om te laten zien wat ze kunnen, zult u dat ook nooit te zien krijgen.
Daarom hulde aan al die mannen en vrouwen van ver boven de 35 die, met volledige inzet en vol enthousiasme, het KEB-traject hebben voltooid en nu hun kansen (dan maar) gaan pakken als zelfstandig ondernemer. Te oud voor de werkgevers, maar véél te jong voor de geraniums, zijn zij het nu die er hun schouders onder gaan zetten om de economie, èn zichzelf, weer uit het slop te trekken. Een economie die overigens vooral in het slop is geraakt door al die op geld beluste dames en heren van beneden de 35. En dat wilde ik maar even laten weten!

26-09-06

De terugval van de emancipatie; Jane weer achter haar sink

De meerderheid van de Britten vindt dat vrouwen thuis horen en niet op kantoor. Tenminste, dat wijst sociologisch onderzoek uit dat recentelijk gedaan werd aan de universiteit van Cambridge. Nog maar 42% van de mannen en 46% van de vrouwen denken dat een vrouw werk en gezin zonder problemen kan combineren. Midden jaren negentig was dat nog respectievelijk 51 en 50%.
Uit het onderzoek kan worden geconcludeerd dat het enthousiasme over de vrouwen-emancipatie, althans bij de Britten, over het hoogtepunt heen is. Daarbij is het vooral opmerkelijk dat ook vrouwen steeds minder geloven in een succesvolle combinatie van werk en gezin, het gaat tenslotte over hun positie op de arbeidsmarkt en in de maatschappij.
Maar als je even wat dieper nadenkt is dit teruglopend enthousiasme niet zo verwonderlijk. Dat er iets behoorlijk mis was in de benadering en beloning van vrouwen op het werk was duidelijk, maar vrouwen weten nu inmiddels wel dat ook zij in het leven keuzes moeten maken. Je kunt nu eenmaal, hoe vervelend ook, niet alles hebben in het leven. Daarvoor heeft een dag nu eenmaal nooit genoeg uren. Bovendien hebben de statistieken uitgewezen dat kinderen waarvan beide ouders fulltime werken er bepaald niet gelukkiger op zijn geworden en ook vaker, steeds jonger, en wegens steeds zwaardere redenen, te maken krijgen met politie en justitie.
Nu is het te simpel om het steeds crimineler wordende gedrag van Engelse kinderen op het bord van de Engelse moeders te leggen. Te zeggen dat àls ze wat meer thuis waren geweest èn beter op hadden gelet, hun kinderen niet het slechte pad op waren gegaan. De waarheid ligt echter genuanceerder, want de moderne jeugd staat bloot aan talrijke verleidingen die, ook met strikter ouderlijk toezicht, maar moeilijk te weerstaan zijn.

Jane moet dus, voor de meerderheid van de Engelsen, weer terug achter haar sink (=aanrecht). Vraag is dan: ´Is dat erg?´. Nee, mits de vrouw in kwestie daar zélf voor kiest. Er is niets mis met iemand die welbewust kiest voor het krijgen en zélf opvoeden van kinderen, maar we moeten wel af van het vooroordeel dat een vrouw die er voor kiest om thuis te blijven, gezien wordt als een sociale mislukking, of al verraadster van haar geslacht. Want een dergelijke beschuldiging is niet alleen immoreel, het is ook nog eens ver van de waarheid. Alle vrouwen die haar voorgingen en streden voor gelijke rechten, en de daarbij behorende plichten, hebben het tenslotte mogelijk gemaakt dat een vrouw kán kiezen. Dat ze de keuze heeft tussen een carrière buitenshuis of eentje binnenshuis. Elke vrouw zou die keuze in vrijheid moeten kunnen maken, afhankelijk van haar eigen wensen en van haar (financiële) mogelijkheden. En binnenshuis blijven is ook bepaald een carrière. Eentje waar helaas nog veel te veel vooroordelen aan kleven. Een vrouw die er namelijk in slaagt om zowel haar huishouden te bestieren, haar kinderen groot te brengen, én daarbij haar huwelijk happy te houden, bezit doorgaans meer talenten en vaardigheden dan menig manager in het bedrijfsleven. Als geen ander weet zij zich in bochten te wringen en compromissen te sluiten om iedereen happy te houden, waar managers al snel zouden kiezen voor een oplossing als ´Omdat ik het zeg!´. Het ´beroep´van huisvrouw en –moeder is onbegrijpelijkerwijs al eeuwen zwaar ondergewaardeerd, en verdient veel meer respect en waardering dan het tot nu toe ooit heeft gekregen. En voor een ieder die denkt dat het een ´makkie´ is? Wissel eens een weekje met je vrouw! Ik wed dat je het al binnen een dag niet meer ziet zitten en gillend terug wilt naar je (vervelende) baas. Vrouwen doen het dagelijks, jaren achtereen.

Ook voor Nederland zou een dergelijke trend trouwens niet verkeerd zijn, al is dat in regelrechte tegenspraak op dat wat de regering van ons wil. Toch bemerk ik een duidelijke tendens die terug grijpt op steeds traditioneler waarden als familie en gezin. Na jaren van stijgend individualisme en onpersoonlijkheid in de omgang met elkaar, is dat wellicht maar goed ook. Wellicht komt er zelfs langzaam een kentering, en besteden we straks weer echte aandacht aan elkaar. Daar is de maatschappij als geheel in ieder geval bij gebaat. Wellicht wordt het zelfs tijd voor een maatschappij waarin de definitie van succes niet afhankelijk is van de hoogte van je salaris en de grootte van je auto, maar eentje waarin succes wordt afgemeten aan hoe goed ouders hun beider kinderen kunnen opvoeden tot productieve en succesvolle toevoegingen aan diezelfde maatschappij. Voor we echter zover zijn, zal er nog een hoop moeten veranderen in het denken en in de beleving van zowel mannen als vrouwen. Bovendien moet er iets gevonden worden op de penetrante spruitjeslucht die er maar aan blijft kleven, iets wat echt niet van vandaag op morgen zal lukken. Vast staat echter dat vrouwen die er bewust voor kiezen om moeder te worden en ook fulltime te zijn, véél meer erkenning en ondersteuning verdienen dan ze nu krijgen.

09-08-08