Feestdagen

Vanmiddag had ik een jongeman van een jaar of 10 in de taxi. Onderweg bemerkte ik dat hij mij van opzij zat aan te staren, dus ik vroeg hem wat er door zijn hoofd ging. Enigszins tot mijn verwondering gaf hij als antwoord: “Jij ziet er niet uit alsof je nog in Sinterklaas gelooft.” Lachend bekende ik hem dat geloven in Sinterklaas inderdaad al een flink aantal jaren niet meer in mijn woordenboek voorkomt. “Maar waarom vraag je dat?” En terwijl hij gerustgesteld rechtop ging zitten zei hij: “Dan kan ik je met een gerust hart vertellen wat ik van Sinterklaas wil hebben!” Om vervolgens een hele waslijst aan pistolen, geweren en andere schietijzers af te ratelen, voorzien van de meest fantastische namen, en alle technische specificaties als grootte van de patroonhouder en manier van laden.

Nu begin ik niet snel het allerslechtste van andere mensen te denken, maar dit knaapje klonk toch wel erg verdacht veel als ‘terrorist-in-spé’, dus ik informeerde voorzichtig, zo langs mijn neus weg, naar de contacten bij wie hij al dit wapentuig zou kunnen betrekken. Tot mijn grote opluchting bleek dat toch de speelgoedwinkel. Maar het antwoord op de vraag op wie of wat hij zo’n magazijn van 100 projectielen dan ging leegschieten bleef hij me schuldig.

Een van mijn andere vaste passagier leeft in de veronderstelling dat het zéér binnenkort Kerst is. Op zich een vreemd statement, want zijn tijdsbesef bestaat voornamelijk uit vandaag én morgen. En omdat Kerst toch nog bijna twee maanden van ons verwijderd is, besloot ik uit te zoeken waar deze overtuiging vandaan komt.

Het kostte me een aantal dagen voor ik mijn vinger er op kon leggen, maar vandaag pas zag ik het licht dat hij al zoveel eerder zag. Op een aantal punten in onze route komen we langs winkels met woonaccessoires, en vandaag kwam er weer een opmerking over de naderende Kerst op het precieze moment dat we zo’n winkel passeerden. En wat blijkt, in de etalage staan van die vreselijke witgeverfde takken met ledlampjes erin! En dan blijkt zo’n associatie opeens een heel stuk minder uit de lucht gegrepen.

Van één goedbedoelde actie heb ik inmiddels al spijt. Een van mijn vaste passagiers stond op het punt om jarig te worden, en begon mij ruim een week van te voren daarvan al op de hoogte te stellen. En dan niet één keer, maar dagelijks meerdere keren. Ik kon het dus niet vergeten, noch negeren. Dus toog ik een dag voor haar Grote Dag naar de Appie en kocht daar een paar slingers, met in mijn achterhoofd: ‘Dan zul je het ook weten meid!”, om de bus te versieren. Succes was de volgende ochtend gegarandeerd. Op het moment dat ze de bus in stapte verscheen er een dikke grijns op haar gezicht die er de gehele dag niet meer af was te branden. Helemaal happy dus, en iedereen moest het vervolgens horen én zien. Probleem is echter dat ik nu van alle kanten hints krijg, en ‘stil’ kun je ze echt niet noemen, over de volgende die verjaart. Dus als u komende donderdag een taxibus met slingers door het Eindhovense verkeer ziet manouvreren, grote kans dat ik dat dan ben…

07-11-11

Zomaar een gedachte

Ik mag mijn gedachten graag vrij laten zweven, en niet zelden kom ik dan tot conclusies over zaken die voor velen bepaald niet relevant zijn. Vanmorgen bevond ik mij weer in zo’n moment waarbij mijn gedachten geheel hun eigen gang gingen en ik ergens uitkwam waar ik nooit had gedacht uit te zullen komen. Ik kwam namelijk uit bij ‘aliens’.

Het begon allemaal zo onschuldig. Mijn liefste was haar mailbox aan het doorspitten en kwam daarin een linkje tegen van de nieuwe kerstvideo van Tiny en Lau. We bekeken deze video, en daarna volgden er nog meer. Over Lau die een nieuwe hengel wil kopen maar er in de winkel achter komt dat hij niet meer kan pinnen omdat Tiny nieuwe schoenen heeft gekocht, over journalisten die alleen maar welkom zijn als ze een bak bier meenemen etc. En in alle filmpjes het ongekuiste en ongecensureerde taalgebruik van Lau. Voor iedereen die geen flauw idee heeft van wie deze Rotterdammers zijn: http://www.youtube.com/watch?v=uLm6l2csLKQ

En een aantal van deze filmpjes achter elkaar deed me iets afvragen. Stel nu eens dat onze wereld zou vergaan door de een of andere klimaatramp, of die nu in 2012 gaat plaatsvinden zoals de Maya’s zouden hebben voorspeld of niet. Vele decennia of zelfs eeuwen later komen er aliens voorbij en besluiten een kijkje te nemen op onze verwoeste planeet. Stel nu dat ze geen flauw benul hebben dat deze planeet ooit bewoond is geweest en onderzoek gaan doen. Het enige materiaal dat ze echter ongeschonden aantreffen is de kerstvideo van dit Rotterdamse stel. Wat voor vreselijk vertekend beeld zouden ze dan van de mensheid hebben? Zouden ze, met hun waarschijnlijk superieure technieken, vervolgens een woordenlijst samenstellen die voor 95% uit de meest vreselijke ziektes bestaat? Los nog van het feit dat ze zich waarschijnlijk niet eens zouden realiseren dat vrijwel elk woord een ziektebeeld of verbastering daarvan betreft. Is dat dan het beeld wat van de mensheid de verdere geschiedenis in zal gaan? Tiny en Lau als ambassadeurs van het mensdom? Ik gruwel bij de gedachte alleen al.

In onze steeds individualistisch wordende maatschappij claimt een ieder de ruimte om zich te uiten. En op zich is daar niets mis mee. Iedereen mag, wat mij betreft zijn of haar zegje doen. Maar staat er ooit iemand bij stil hoe die mening bij een ander over komt? Welk een idee die uiting geeft over degene die het niet kon nalaten zich te uiten? Ik betwijfel het. Ik zie op YouTube en diverse fora postings voorbij komen waarvan ik met enige vorm van zekerheid kan zeggen dat er niet over is nagedacht. En als er al over is nagedacht, dan bepaald niet lang, en zeker niet lang genoeg.

Mensen schijnen soms echt niet te beseffen dat wat je loslaat op internet er voor immer op blijft rondzwerven, ongeacht wat je er weer af tracht te halen.
We hoeven het helemaal niet eens te zijn met z’n allen. Discussie is prima, en tijdens een discussie mag af en toe best de randen worden opgezocht. Maar alles maar klakkeloos en schaamteloos op internet kwakken is het volgens mij ook niet. Ik zag laatst een discussieprogramma waarbij een jonge dame ernstig verbolgen was over het feit dat ze door een werkgever was afgewezen op zaken die ze op internet had gepost. Nu begint vast iemand te roepen dat er een scheiding bestaat tussen werk en privè, en die is er ook. Maar iemand die in zijn privè er blijk van geeft geen enkel greintje zelfrespect of zelfbeheersing te hebben, zal dergelijke eigenschappen (of gebrek daaraan) òòk meenemen op de werkvloer. En dan mag een werkgever zeker zeggen dat hij zo’n persoon niet geschikt acht om in zijn bedrijf te werken. Dat heeft dan niets te maken met beknotting van de persoonlijke vrijheid of enige vorm van discriminatie.

Als ik zo willekeurig eens rondkijk op internet en me afvraag wat de postings daar voorspellen voor de toekomst van het menselijke ras, wordt ik er niet bepaald vrolijk van. Buiten dat het internet door miljoenen mensen ook wordt gebruikt waarvoor het bedoeld is, het verstrekken en uitwisselen van informatie, zie ik steeds meer plekken ontstaan die zich opwerpen als een soort afvalputje. Er zijn zelfs sites die zich daarop speciaal lijken te richten: zo veel mogelijk wanstaltige postings binnen te halen. Dergelijke sites doen mijn toch al sombere mening over de toekomst van ons mensen bepaald geen goed.

Slechts even vliegen mijn gedachten werkelijk uit de bocht. Dat is het moment waarop ik denk: ‘laat die ramp dan ook maar komen ook!’. Buiten het feit dat ik het minister Bos niet gun er dan weer een lading nieuwe belastingen over in het leven te roepen, weet ik tegelijkertijd ook wel dat een zwijgende meerderheid zo langzamerhand tot de conclusie begint te komen dat het zó ook niet langer kan. Die overtuiging sterkt me dan weer om door te gaan en mijn vertrouwen in de mens nog wat langer te bewaren. Maar soms, héél soms, zou ik, net als Lau, iedereen de ……… wensen.

29-12-09

Kerst in juni

Volgens de Australische astronoom Dave Reneke vieren we kerst op het verkeerde moment in het jaar. Uit zijn berekeningen blijkt namelijk dat de ster op 17 juni boven Bethlehem stond en niet, zoals de kerk ons wil doen geloven, eind december. Dat de kerk voor eind december koos als geboortedag van het kindeke Jezus heeft te maken met het feit dat men wilde aansluiten bij een groot heidens feest dat rond die dagen werd gevierd.

Als ik dergelijke berichten lees, kan ik me niet nalaten af te vragen welke andere ‘waarheden’ uit ons leven nog meer ‘aangepast’ zijn aan data die de kerk destijds goed, of beter, uitkwamen. Uit de geschiedenis weten we dat de katholieke kerk er zich eeuwenlang op heeft voorgestaan, en dat nog steeds doet zij het in mindere mate, dat zij de enige waarheid verkondigen. Daaruit volgt dan automatisch dat de andersdenkenden het zonder de waarheid moeten doen. Een bewering die steeds minder makkelijk gestand te houden is.
Laat vooral duidelijk zijn dat ik niemand wil afwijzen of kwetsen in zijn of haar geloof en wereldbeeld. Ook niet omdat ik weet dat er vanuit de grote en vanuit vele kleinere geloofsovertuigingen dagelijks en overal te wereld zéér goede werken worden verricht vanuit naastenliefde of een gevoel van verantwoordelijkheid voor de medemens die, al dan niet tijdelijk, minder goed in staat is voor zichzelf te zorgen. Hulde voor hen, en eigenlijk zou een ieder een deel van zijn of haar tijd aan dergelijke bezigheden moeten spenderen. Maar dat neemt niet weg dat ik me soms afvraag hoe de wereld eruit zou hebben gezien zònder de invloed van al die grote religies en hun zendingsdrang. Héél anders waarschijnlijk.

Op een van mijn vele reizen was ik in Midden Amerika, en zag daar welke schade de oude culturen hebben opgelopen door de bekeringsdrang van Rome. Al die arme inboorlingen moesten gered worden uit handen van de duivel en bekeerd worden tot Christenen, goedschiks dan wel kwaadschiks, en alles wat de moederkerk onwelgezind was diende vernietigd te worden. En de kerk was daar geweldig goed en fanatiek in, denk aan de Inquisitie en bijvoorbeeld de heksenverbrandingen.
Dat men gelijktijdig een hele hoop waardevolle kennis heeft vernietigd is waarschijnlijk nog het meest te betreuren. Duizenden, zo niet miljoenen, geschriften en geschiedschrijvingen zijn zodoende verloren gegaan. Geschriften die ons nu een heel ander beeld zouden geven op de wereld van nu. Geschriften ook die wellicht een hoop informatie bevatten die ons nu zou kunnen helpen met de problemen waar we in het heden mee kampen. Want zoveel nieuws is er namelijk niet op deze wereld. Veel van de uitvindingen die we tegenwoordig als ‘modern’ bestempelen, denk bijvoorbeeld aan beton en de brandweerspuit, waren al bij de Romeinen bekend. Iemand die denkt dat Ikea het bouwpakket heeft uitgevonden komt ook al bedrogen uit. Ook daar kunnen we de Romeinen voor bedanken. Bekend is namelijk dat zij bij de invasie van wat nu het Verenigd Koninkrijk is, hun eerste verdedigingsforten in bouwpakketvorm meenam om zodoende hun positie meteen goed konden verdedigen.
En er zijn meerdere beschavingen aan te wijzen die in het verre verleden dingen hebben gepresteerd die we hen nu nog steeds niet na kunnen doen, ook niet met alle moderne middelen die we inmiddels tot onze beschikking hebben. We weten simpelweg niet hoe ze bepaalde dingen voor elkaar hebben gekregen. De bouw van de piramides, de bekende albasten vazen of de sarcofaag van een van de grootste farao’s zijn daar voorbeelden van. Maar ook aan de andere kant van de oceaan zin talloze voorbeelden te vinden van kennis en vaardigheden die met de tijd verloren zijn gegaan en waarvan niets meer bewaard is gebleven.
Helaas is het wat kort door de bocht om de kerk daarvan alleen de schuld te geven. Bovendien is het een grote fout om de geschiedenis te bekijken met de bril van vandaag, in plaats van met de bril van destijds. Vooropgesteld dat ze toen al brillen hadden dan.
Maar hoe je het ook stelt, er is in de loop van de tijd héél veel kennis verloren gegaan. Omdat men er het belang niet van inzag of omdat men het tegenstrijdig vond met de geldende wetten en moraal. En veel van die oude kennis is nooit meer terug te halen. Deels nog wel door diepgravend en langdurig onderzoek, maar veel is voorgoed verloren. Wellicht zal er in de toekomst nog hier en daar een flard naar boven komen. Zo vermoed ik dat in de catacomben van Rome véél meer kennis ligt opgeslagen dan men ons wil doen geloven. Bovendien zwerft er ook nog een profetie van Edgar Cayce dat er in, waarschijnlijk, Egypte nog een grote bibliotheek tevoorschijn gaat komen. Niet dat ik nu zozeer in het laatste geloof, maar àls het zou gebeuren zou dat geweldig zijn. Wellicht zouden we ons dan met z’n allen eindelijk eens realiseren dat we helemaal niet zo verschillend zijn als we denken en dat we bovendien met elkaar ‘veroordeeld’ zijn om op deze planeet samen te leven. En met dat besef zou wel eens een tijd kunnen aanbreken die ons mensen eindelijk weghaalt van het randje waarop we nu al zo lang bivakkeren. Een mooie droom al met al, maar als ik zo de kranten lees, een waarlijke utopie.

10-12-08

Een moment van bezinning

Zoals wel vaker verbaas ik over de discussies die er gevoerd worden in dit land, en dan met name over de manier waarop. Er zijn, blijkbaar, een aantal standaardargumenten de Nederlandse taal binnen geslopen die, te pas en te onpas, gebruikt kunnen worden. Ongeacht het onderwerp van discussie lijkt het wel. Ga je bijvoorbeeld eens nauwkeuriger kijken waar het nu helemaal om draait, dan blijft er doorgaans niet zo heel veel over om überhaupt over te discussiëren, laat staan om ruzie over te maken.
Neem nu het besluit van het Amsterdamse GVB om in Garage Noord het kerstfeest niet langer te sponsoren. Behalve dat de krant er een kop boven zet waaruit een andere grondslag zou kunnen blijken, zegt het GVB daarin dat ze de sponsoring willen stopzetten ´omdat de vele allochtone medewerkers niets met dit feest hebben´. Er staat nergens dat het GVB de viering verbiedt, ze zeggen alleen de sponsoring ervan stop te willen zetten. Een dag later meent de Amsterdamse VVD-fractievoorzitter, Eric van den Burg, óók dat het om afschaffing gaat, en noemt het zelfs ´een ridicule beslissing´.
Nu weet ik niet of het alleen mijn beleving is, maar de kerstvieringen van bedrijven die ik de afgelopen twintig jaar heb mogen en moeten bezoeken, bij sommigen was de aanwezigheid namelijk verplicht, hadden geen van allen een érg religieus karakter. Sterker nog, voor veel van mijn collega´s, allochtonen incluis, was het slechts een reden om eerder met werken te kunnen stoppen en ´op kosten van de baas’, het bier- of colaglas eens goed te raken. Voor de diverse directeuren en managers was een dergelijke bijeenkomst doorgaans hét moment voor het afsteken van saaie speeches en het roepen van, semi-grappige, algemeenheden of als motiverend bedoelde teksten. Het enige wat op dergelijke bijeenkomsten als ´religieus´ zou kúnnen worden opgevat, is de aanwezigheid van een kerstboom en de kerstliedjes op de achtergrond. En laat de kerstboom nu juist een alles behalve religieus symbool zijn. En neem nou ook de meest populaire kerstliedjes eens onder de loep. Bij een klassieker als ´Jingle Bells´ of ´White Christmas´ is een religieus getinte tekst mijlenver te zoeken, dus waar maken ze zich zo druk om? Voor een groot deel van de Nederlandse bevolking zijn de laatste dagen van het jaar nú al een periode van familiebijeenkomsten en gezamenlijk eten, afgewisseld met een moment van bezinning op het afgelopen jaar én het jaar dat op het punt van beginnen staat. En voor mij is dat een traditie die bewaard moet blijven. In onze moderne maatschappij is intermenselijk contact toch al niet dik gezaaid met die volle agenda´s en verplichtingen. Laat iedereen dus die elementen toevoegen, of weglaten, die voor hem of haar belangrijk zijn, en laten de laatste dagen van het jaar vooral een moment zijn en blijven van ´samen´. Of dat ´samen´ nu bestaat uit twee, vier, tweehonderd, of zeventien miljoen man. Ik sluit me dus helemaal aan bij de woorden van wethouder Carolien Gehrels: ”…en ik vind dan ook dat iedereen zijn feestje moet vieren hoe hij dat wil.”

06-05-08